طاهره صفار زاده
  • نام:طاهره
  • نام خانوادگی:صفار زاده
  • تاریخ تولد :1315
  • سال انتخاب :1380
  • برگزیده شده در حوزه :پژوهش

سرکارخانم طاهره صفارزاده در 1315 در شهر سيرجان دیده به جهان گشود. در 6 سالگی تجوید و قرائت قرآن را در مکتب محل آموخت. تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در کرمان گذرانید. اولین شعر را در 13 سالگی سرود که نقش روزنامه‌دیواری مدرسه شد. در امتحان ورودی دانشگاه در رشته های حقوق، زبان و ادبیات فارسی و زبان و ادبیات انگلیسی قبول شد و در زبان و ادبیات انگلیسی لیسانس گرفت. برای ادامه تحصیل به انگلستان و سپس به آمریکا رفت. در دانشگاه آیوا، هم در گروه نویسندگان بین‌المللی پذیرفته شد و هم به کسب در جه MFA نائل گردید. MFA درجه‌ای مستقل است که به نویسندگان و هنرمندانی که قصد تدریس در دانشگاه را داشته باشند اعطاء می‌گردد و نویسندگان به جای محفوظات و تاریخ ادبیات به آموختن نقد به صورت تئوری و عملی و انجام پروژه‌های ادبی متنوع به مطالعات وسیع درباره آثار نویسندگان و شاعران می‌پردازند. دوره آن یک سال بیش از فوق‌لیسانس است و استخدام دارنده این مدرک در دانشگاه‌های آمریکا با پایه دکتری انجام می‌پذیرد.

خانم صفارزاده برای دروس اصلی «شعر امروز جهان»، «نقد ادبی» و «نقد عملی ترجمه» را انتخاب نمود و در مراجعت به ایران اگرچه به واسطه فعالیت‌های سیاسی در خارج مشکلاتی برای استخدام داشت اما چون در کارنامه‌اش از 48 واحد درسی 18 واحد ترجمه ثبت شده بود و کمبود و نبود استاد ترجمه برای رشته‌های زبان خارجی باعث گله‌مندی گروه‌های زبان بود با استخدام ایشان در دانشگاه شهید بهشتی موافقت گردید.

خانم صفارزاده در زمینه شعر و شاعری هم به واسطه مطالعات و تحقیقات ادبی به معرفی زبان و سبک جدیدی از شعر توفیق یافت که در آغاز بسیار بحث برانگیز بود چرا که شروع مقاومت و طنز سیاسی حکومت پسند نبود و بالاخره در سال 1355 به اتهام نوشتن شعر مقاومت دینی از دانشگاه اخراج و خانه‌نشین شد. در ایام تنهایی و مشاهده پاره‌ای خیانت‌های سیاسی و اجتماعی درون مذهبی او بیش از پیش متوجه حمایت خداوند گردید و تحولی شدید در او ایجاد شد و در زمان خانه‌نشینی تمام وقت خود را وقف خواندن تفاسیر  و مطالاعات قرآنی کرد. کتاب «سفر پنجم» ایشان که در برگیرندة اشعار مقاومت با مضامین دینی است در سال 1356 در دو ماه به سه چاپ با تیراژ هزار رسید.

در شروع نهضت اسلامی، به کمک نویسندگان سرشناس و متعهد مسلمان به تأسیس مرکزی به نام «کانون فرهنگی نهصت اسلامی» اقدام کرد و در مدت مسؤولیت ایشان حدود 300 هنرجو در رشته‌های سینما، عکاسی، نقاشی، گرافیک، شعر، داستان، در آن مرکز پرورش یافتند که بعداً مسؤولان فرهنگی و هنری انقلاب شدند.

بعد از انقلاب از طرف همکاران دانشگاه شهید بهشتی به عنوان رئیس دانشگاه و نیز رئیس دانشکده ادبیات انتخاب شد. همزمان با سرپرستی دانشکده ادبیات «طرح بازآموزی دبیران» را به اجرا درآورد. در سال 1359 پیرو نشر مقالات انتقادی درباره آموزش زبان‌های خارجی در ایران از سوی ستاد انقلاب فرهنگی برای مسؤولیت برنامه‌ریزی زبان‌های خارجی از ایشان دعوت به عمل آمد. خانم صفارزاده در این مسؤولیت با همکاری استادان باتجربه تغییرات مفیدی در برنامه‌ها پدید آورد و پیرو طرحی که از سوی ایشان تقدیم ستاد انقلاب فرهنگی گردید و به تصویب رسید، برای اولین‌بار برای کلیه رشته های علمی دانشگاه‌ها کتاب به زبان‌های انگلیسی، فرانسه، المانی و روسی تألیف شد که این امر در آموزش علوم و پژوهش‌های علمی در سال‌های بعد از انقلاب بسیار مؤثر بوده است. ایشان حدود 16 سال سرپرست اجرایی طرح بود و 12 سال از آن مدت را به ویژه در ویراستاری متون علمی برای کتاب‌های زبان تخصصی مشهور به کتاب‌های «سمت» فعالیت مؤثر داشته است. 36 عنوان از آن کتاب‌ها برخوردار از ویراستای ایشان است.

استاد صفارزاده در فستیوال بین المللی داکا در سال 1367 ایشان به عنوان یکی از 5 عضو بنیانگذار کمیته ترجمه آسیا برگزیده شد و نیز در سال 1371 از سوی وزارت فرهنگ و آموزش عالی استاد نمونه اعلام گردید و در سال 1380 پس از انتشار ترجمة «قرآن حکیم» از سوی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به افتخار عنوان «خادم‌القرآن» نائل شد.

در کتاب «ترجمة مفاهیم بنیادی قرآن مجید» ایشان به کشف یکی از اشکالات مهم ترجمه‌های فارسی و انگلیسی یعنی عدم ایجاد ارتباط نام‌های خداوند (اسماء الحسنی) با آیات قرآن دست یافته است که این تشخیص می‌تواند سرآغاز تحولی در ترجمه کلام الهی به زبان های مختلف باشد. ضمن برنامه‌ریزی زبان‌های خارجی به پیشنهاد ایشان درسی با عنوان «بررسی ترجمه‌های متون اسلامی» در برنامه گنجانده شد و تدریس این واحد درسی موجب توجه این معلم ترجمه به اشکالات معادل‌یابی ترجمه‌های فارسی و انگلیسی قرآن مجید گردید.

قرآن حکیم حاصل 27 سال مطالعه قرآن مجید، آموختن زبان عربی و تحقیق و یادداشت‌برداری از تفاسیر و منابع قرآنی است که از رجوع به کلام الهی برای کاربرد در شعر شروع شد با ترجمه به دو زبان پایان گرفت و شرح این توفیق در مقدمه کتاب «ترجمه‌ی مفاهیم بنیادی قرآن مجید و نیز دو مقدمه فارسی و انگلیسی «قرآن حکیم» آمده است.

دكتر طاهره صفّارزاده در ماه مارس 2006 همزمان با برپائي جشن روز جهاني زن‌، از سوي سازمان نويسندگان آفريقا و آسيا (Afro - Asian Writers' Organization) به عنوان شاعر مبارز و زن نخبه و دانشمند مسلمان برگزيده شد.

سرانجام استاد طاهره صفارزاده شاعر و استاد دانشگاه پس از یك دوره بیماری در بیمارستان ایرانمهر تهران در سال 1387 و در سن 72 سالگی درگذشت.