محمدعلي آذرشب
  • نام:محمدعلي
  • نام خانوادگی:آذرشب
  • تاریخ تولد :1326
  • سال انتخاب :1392
  • برگزیده شده در حوزه :پژوهش

محمدعلى آذرشب در سال 1326ش، از پدرى بوشهرى و مادرى لارى در كربلا به دنيا آمد.

تحصيلات ابتدايى و متوسطه را در دبستان و دبيرستان مُخَيَّم (خيمه‌گاه) به پایان برد و سپس در دانشكده فنى بغداد در رشته راه و ساختمان (عمران) پذيرفته شد. وى در سال دوم تحصيلى به علت شرايط سياسى و ورودش به فعالیت‌های اجتماعى - دينى از تحصيل در آن دانشكده محروم شد و از آن پس به تقاضاى علامه سيد‌مرتضى عسكرى كه آن زمان سرپرستى دانشكده اصول دين و مدارس امام جواد(ع) در بغداد را بر عهده داشت، به تدريس فيزیک و شيمى در دبيرستان امام جواد(ع) پرداخت و هم‌زمان، به تحصيل در دوره شبانه دانشكده اصول دين مشغول شد و...

سرانجام وى توانست دوره ليسانس دانشكده اصول دين را به اتمام برساند. فضاى ناامن و پليسى بغداد، سرانجام استاد آذرشب را مجبور به مهاجرت به بغداد كرد و او دو سال به‌صورت مخفيانه در آنجا زيست و سپس با مشكلاتى به سوريه رفت و پس از مدت كوتاهى به ایران آمد. او در ایران پس از اتمام خدمت سربازى به استخدام آموزش و پرورش منطقه 12 تهران درآمد و پس از سال‌ها تدريس و گذراندن دوره فوق ليسانس زبان و ادبيات عرب در دانشگاه تهران، در سال 1353 به‌عنوان مدرس برای تدريس به دانشگاه تهران منتقل شد.

او در سال 1362ش، مدرك دكتراى علوم قرآن و حديث را گرفت و بعد از سال‌ها تدريس و طى مراتب استاديارى و دانشيارى به رتبه استادى نايل شد. او علاوه بر تدريس و تأليف و ترجمه، مسؤوليت‌هاى اجرايى متعددى مانند معاون آموزشى و همچنين معاون پژوهشى دانشكده ادبيات و علوم انسانى دانشگاه تهران، رايزنى فرهنگى جمهوررى اسلامى در سودان (خارطوم) و در دمشق (سوريه) و معاون بين‌الملل مجمع تقريب بين مذاهب اسلامى را بر عهده گرفته است.

دكتر آذرشب عضو آكادمى زبان عربى سوريه، اتحاديه نویسندگان عرب (دمشق)، عضو هيئت مؤسس و هيئت امناى دانشكده اصول دين، عضو مجمع عمومى مجمع جهانى تقريب بين مذاهب اسلامى و نيز عضو مجمع جهانى زبان عربى در بيروت است. نشريه‌هاى رسالة التقريب، ثقافتنا و ثقافة التقريب از آغاز تأسيس با مسؤوليت و سردبيرى وى منتشر شده است.

از دكتر آذرشب تاكنون بيش از پنجاه کتاب و ده‌ها مقاله علمى در ایران و جهان اسلام منتشر شده است.

او، از پژوهشگران بسيار فعال در عرصه ترجمه متون اسلامى از زبان فارسی به زبان عربى است. نگارش دكتر آذرشب در زبان عربى، نه عوامانه است و نه به شيوه عربى قديم، بلكه عالمانه و فصيح و به سبک عربى معاصر است. او بسيارى از آثار انديشمندان اسلامى مانند علامه طباطبايى، امام خمینى، استاد شهيد مطهرى، مقام معظم رهبرى و... را به زبان عربى معاصر ترجمه كرده است.

محمدعلى آذرشب، پژوهشگر ایرانی زبان و ادبیات عربی، استاد دانشگاه تهران، عضو کمیته فرهنگ و تمدن اسلام و ایران شورای عالی انقلاب فرهنگی، عضو شورای عالی مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی و مشاور وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در امور بین‌الملل 

برخی کتاب‌های تالیفی

محمدعلی آذرشب. "الحب فی خطابنا الأدبی." تهران: انتشارات تعارف، 1388.

محمدعلی آذرشب. "النجف الاشرف أصاله و معاصره." تهران: دار تعارف للطباعه و النشر، 1391.

محمدعلی آذرشب. "الصحوة الاسلامیة الفرص والتحدیات." تهران: مؤسسة الثورة الاسلامیة للبحوث الثقافیة، 1391.

محمدعلی آذرشب. "شعر الصحوة الاسلامیة." تهران: مؤسسة الثورة الاسلامیة للبحوث الثقافیة، 1391.

محمدعلی آذرشب. "النجف الاشرف و ثقافه التقریب." تهران: دار تعارف للطباعه و النشر، 1391.

محمدعلی آذرشب. "الادب العربی فی الاندلس تاریخ و نصوص." تهران: انتشارات سمت، 1392.

محمدعلی آذرشب. "من طهران الی القیروان." تهران: شرکت تعاونی کارآفرینان فرهنگ و هنر، 1393.

محمدعلی آذرشب. "اللغه العربیه الحدیثه." تهران: انتشارات سمت، 1394.

محمدعلی آذرشب. "تاریخ الادب العربی فی العصر العباسی." تهران: انتشارات سمت، 1394.

محمدعلی آذرشب و زینب آذرشب. "النقد الأدبی." تهران: انتشارات سمت، 1394.

برخی کتاب‌های ترجمه شده

محمدعلی آذرشب. "مّشروعُ الفِکر الإسلامی فی القرآن." بیروت: دار المعارف الاسلامیه الثقافیه، 1396.

محمدعلی آذرشب. "الحج فی السنه." : بنیاد بعثت، 1360.

محمدعلی آذرشب. "الانسان و الایمان." : بنیاد بعثت، 1360.

محمدعلی آذرشب. "المفهوم التوحیدی للعالم." : بنیاد بعثت، 1360.

محمدعلی آذرشب. "الامداد الغیبی فی حیاه البشری." : بنیاد بعثت، 1360.

محمدعلی آذرشب. "مسایل النظام و الثوره." : بنیاد بعثت، 1360.

محمدعلی آذرشب. "نهضه المهدی فی ضو فلسفه التاریخ." : دار التوجیه الاسلامی، 1360.

محمدعلی آذرشب. "نهضه المهدی فی ضو فلسفه التاریخ." : بنیاد بعثت، 1360.

محمدعلی آذرشب. "نظره فی تطور علم الاصول." : موسسه البعثه، المکتبه الاسلامیه الکبری و قسم الاعلام الخارجى، 1361.

محمدعلی آذرشب. "المجتمع و التاریخ." : بنیاد بعثت، 1361.

برخی کتاب های غیر از تالیف و ترجمه

محمدعلی آذرشب. "العلامة محمد مهدی الآصفی حضاریا." تهران: انتشارات تعارف، 1395.

محمدعلی آذرشب. "مشروع الفکر الاسلامی." تهران: صهبا، 1396.

محمدعلی آذرشب. "الامداد الغیبی فی حیاه الانسان." : دار الغدیر، 1356.

محمدعلی آذرشب. "الاسلام و متطلبات التغییر الاجتماعی." : دار الغدیر، 1359.

محمدعلی آذرشب. "الثوره الثقافیه و جامعات الجمهوریه الاسلامیه." : بنیاد بعثت، 1360.

محمدعلی آذرشب. "جهاد البنا." : بنیاد بعثت، 1360.

محمدعلی آذرشب. "احلاقیه الجبهتین." : بنیاد بعثت، 1360.

محمدعلی آذرشب. "الاسلام یقاوم طریق الثوره نحو الاصاله الاسلامیه." : وزارت ارشاد اسلامی، 1360.

محمدعلی آذرشب. "روح التوحید رفض العبودیه لغیر الله." : وزارت ارشاد اسلامی، 1361.

محمدعلی آذرشب. "الفصام النکد بین الدین و السیاسه." : وزارت ارشاد اسلامی، 1361.

برخی مقالات چاپ شده در نشریات بین المللی

محمدعلی آذرشب. "المنظور الثقافی للتنمیه فی ایران وابعاده." الامه وازمه الثقافه والتنمیه -، --- (1111): -.

محمدعلی آذرشب. "حوار مع الدکتور سید حسین نصر." العلاقات العربی الایرانی 4، 6 (1111): -.

محمدعلی آذرشب. "نشاه الشعر العربی/1." العلاقات العربی الایرانی 1، 6 (1352): 1-60.

محمدعلی آذرشب. "الارتباط بین الله والانسان/1." العلاقات العربی الایرانی 1، 4 (1352): -.

محمدعلی آذرشب. "الانباط بین الله والانسان قسمت دوم." العلاقات العربی الایرانی 2، 5 (1352): -.

محمدعلی آذرشب. "نشاه الشعر العربی/2." العلاقات العربی الایرانی 1، 6 (1352): 1-60.

محمدعلی آذرشب. "علم الله لیس سببا لاخطاینا." العلاقات العربی الایرانی 1، 8 (1352): -.

محمدعلی آذرشب. "خواطر وآرا." العلاقات العربی الایرانی 1، 9 (1352): -.

محمدعلی آذرشب. "من وحی اقتصادنا." العلاقات العربی الایرانی 1، 10 (1352): 1-49.

محمدعلی آذرشب. "الامداد الغیبی/1." العلاقات العربی الایرانی 1، 10 (1352): -.

برخی مقالات چاپ شده در نشریات داخلی

محمدعلی آذرشب. "القضیه الفلسطینیه فی ضمیر الشعب الایرانی." ثقافتنا مجله رابطه الثقافه والعلاقات الاسلامیه للدراسات و البحوث -، 10 (1384): 226-293.

محمدعلی آذرشب. "ابو تمام ایران والوحشیات." زبان پژوهی 06، 207 (1388): 253.

محمدعلی آذرشب. "ادباء ایرانیون فی دراسات سید قطب." روش شناسی علوم انسانی 10، 29 (1391): 43-57.

محمدعلی آذرشب. "القدس فی ثقافه الشعب الایرانی." ثقافتنا مجله رابطه الثقافه والعلاقات الاسلامیه للدراسات و البحوث 34، 34 (1392): 117.

محمدعلی آذرشب. "ادباء ایرانیون فی دراساه سید قطب." ایران و العرب 29، 29 (1392): 52.

محمدعلی آذرشب. "الجزائر فی الشعر الفارسی المعاصر." ثقافتنا مجله رابطه الثقافه والعلاقات الاسلامیه للدراسات و البحوث 1، 38 (1394): 175.

افسانه قاسم پور و محمدعلی آذرشب. "عالم الحیوان و دوره فی تطویر الأدب العربی الجاهلی." ادب عربی 8، 2 (1396): 191.

محمدعلی آذرشب و فاطمه اعرجي. "تمثیل هویه التابع فی الروایه العربیه الجدیده روایه "شیکاجو "انموذجا." دراسات فی اللغة العربیة و آدابها 9، 26 (1396): 127.

محمدعلی آذرشب. "القاعده الاخلاقیه و الفکریه فی الاقتصاد الاسلامی." الفکرالاسلامی -، --- (1111): 47-57.

محمد عبدالکریم الشهرستانی و محمدعلی آذرشب. "حول کتاب مفاتیح الاسرار ومصابیح الابرار لمحمد بن عبدالکریم الشهرستانی." مجلة الثقافة الاسلامیة -، 84-85 (1111): -.